Καταρράκτες Νέδας - Πέτρινη Γέφυρα
Συνιστάται ανεπιφύλακτα μια εκδρομή στους καταρράκτες της Νέδας, για κολύμπι στην όμορφη γαλάζια λιμνοθάλασσα. Σίγουρα το σήμα κατατεθέν του Καλού Νερού είναι η Νέδα, ο διάσημος ποταμός που σε ταξιδεύει στην Ελληνική Μυθολογία ή στον δρόμο των ονείρων σου. Ο ποταμός κρύβει μια τεράστια ποικιλία εικόνων: ορμητικά ρεύματα, παραπόταμους, φαράγγια, λόφους με πλούσια βλάστηση, ειδυλλιακές λιμνοθάλασσες, το φαράγγι απίστευτης ομορφιάς, το σκοτεινό σπήλαιο (Στόμιο) με νυχτερίδες, μικρούς ή μεγάλους καταρράκτες, τοξωτές γέφυρες… όλα είναι εντυπωσιακά! Κάθε χρόνο προσελκύει πολύ κόσμο για περιπετειώδεις απολαυστικές πεζοπορίες.
https://www.youtube.com/watch?v=d78iWMbSjN0
Το μοναδικό ποτάμι με γυναικείο όνομα, άλλοτε ατίθασο, άλλοτε ήρεμο, μα πάνω απ’ όλα γοητευτικό, κυλά και χάνεται σε βαθιά σπήλαια και θέλει έναν τρόπο για να το κατακτήσεις (όπως και η γυναίκα δηλαδή). Η Νέδα, που έδωσε το όνομά της στο ποτάμι, ήταν νύμφη του νερού και των ποταμών και μία από τις τρεις τροφοδότριες του Δία. Οι δραματικοί καταρράκτες του ποταμού που εμφανίζονται απρόσμενα, σχηματίζοντας λίμνες με κρυστάλλινα νερά και προκαλώντας μια βουτιά για να νιώσεις καθαρισμένος. Ο ποταμός Νέδα αποτελεί το φυσικό σύνορο της Ηλείας και της Μεσσηνίας. Οι πηγές του ποταμού βρίσκονται στο Λύκαιο όρος, κοντά στο χωριό Πέτρα, και το μακρύ υδάτινο ταξίδι του διανύει περίπου 32 χλμ πριν καταλήξει για πάντα στα γαλάζια νερά του Ιονίου πελάγους στην Ελαία κοντά στην Κυπαρισσία. Σε κοντινή απόσταση βρίσκεται η παραδοσιακή Ανδρίτσαινα.
Σύμφωνα με θρύλους, όταν η Ρέα γέννησε τον Δία, του έδωσε την νύμφη Νέδα, θεά των νερών, για να τον προστατέψει από τον Κρόνο. Αυτή τον θήλασε μαζί με τις νύμφες Θείσοα και Άγνο, οι οποίες τον λούζαν και έπλεναν το κεφάλι του στον Λυκαίο, απ' όπου και πήρε αργότερα το όνομά του ο θρυλικός ποταμός. Επίσης, σύμφωνα με τη μυθολογία, η Νέδα συνδεόταν με τη Δήμητρα, την Περσεφόνη και τον Πλούτωνα.
Το φαράγγι της Νέδας, το οποίο διασχίζει ο ομώνυμος ποταμός, αποτελεί μια σπάνια και μέχρι πρόσφατα ανεξερεύνητη γωνιά της ελληνικής φύσης. Οι συνεχείς εναλλαγές τοπίων, η πλούσια βλάστηση, οι τεράστιοι ποταμίσιοι ογκόλιθοι στα ανοιχτοπράσινα νερά και οι επιβλητικοί βράχοι, κάνουν τη διαδρομή του πραγματική πρόκληση και τέρψη για τον επισκέπτη.
Το φαράγγι είναι προσβάσιμο τους καλοκαιρινούς μήνες, ενώ την ομορφιά του τοπίου συνθέτουν ελαιόδεντρα, συκιές, δρυς και κουμαριές. Σε διάφορα σημεία της διαδρομής υπάρχουν συνολικά τρία καταρράκτες που οδηγούν σε λιμνούλες. Σε μια πλαγιά βρίσκεται η εκκλησία της Παναγίας και ακριβώς πάνω από το βοθρογούλι, όπου σύμφωνα με την παράδοση βρέθηκε η θαυματουργή εικόνα. Λίγο πιο κάτω βρίσκεται το στόμιο.
Η σήραγγα Στόμιο έχει δύο επίπεδα, το ένα στο ύψος της κοίτης και άλλο, ψηλότερα, που μοιάζει με γαλαρία όπου βρισκόταν η παλιά κοίτη του ποταμού, ενώ η μορφή σπηλαιώδης οφείλεται σε χαμηλή θερμοκρασία των υδάτινων πηγών που διατρέχουν τον ουράνιο θόλο της σήραγγας και αποτελεί ενδιαίτημα χιλιάδων αγρίων περιστεριών και νυχτερίδων. Πριν την είσοδο στο Στόμιο για 100 μ. Η κοίτη του Νέδα, λυγίζει τα αφρισμένα νερά του γνωστού καταρράκτη Φιγαλίας ύψους 50 μ., που αναδύεται από ένα επιβλητικό φαράγγι που ορίζεται από αλλεπάλληλες σαν αιωρούμενες βράχους, που χτυπούν επιβλητικά τον ουρανό. Δεξιά και αριστερά ορθώνονται κατάφυτοι λόφοι και βουνά παρακλάδια του Λύκαιου και του Κοτυλίου ενώ περίπου 30 πηγές και κεφαλές ξεπηδούν και εμπλουτίζουν τον ποταμό με κρυστάλλινα νερά, δίνοντας ζωή σε, διάφορους νερόμυλους, που είναι ακόμη εγκαταλελειμμένοι στις όχθες του ποταμού.
Το περπάτημα στην ακτή απαιτεί προσοχή λόγω της ολισθηρής βρύα πάνω στα βράχια, της εκτεταμένης πυκνής βλάστησης και της έλλειψης μονοπατιού, ενώ σε διάφορα σημεία είναι απαραίτητο μετά το κολύμπι στον ποταμό έχουν σχηματιστεί πολλές λίμνες.
Κάθε χρόνο τον Αύγουστο, τοπικοί φορείς και ομάδες φύσης διοργανώνουν μια διήμερη πεζοπορία στην κοίτη της Νέδας. Με αφετηρία τις πηγές της στο Πέτρα συνεχίζουν στην Κακαλέτρι και τη Μαρίνα, φτάνουν στην Πλατάνια και από εκεί στο στόμιο αφού περάσετε το φαράγγι της Φιγαλίας και ολοκληρώσετε την πεζοπορία φτάνοντας στις εκβολές μετά από 15χλμ διαδρομής, μαγιό, αθλητικά παπούτσια απαραίτητα, και... καλό διάβασμα!
Καταρράκτες Νέδα - Νύφη
Ερασιτεχνικά χωριά στις πλαγιές της κοιλάδας έχουν συνδέσει την ιστορία τους με τα νερά του ποταμού. Τοποθεσίες που φιλοξένησαν σπουδαίους πολιτισμούς, λαμπρά μνημεία και ιερά, ένδοξες μάχες και κατορθώματα, καλωσορίζοντας τους αγαπημένους, ομορφοποιημένους από τον ανθρώπινο μόχθο. Η Νέδα και τα χωριά διατηρούν μια σπάνια, εξωτική ομορφιά, δίνοντας στην αναψυχή νόημα και ουσία, λαμπερά πετράδια της ελληνικής φύσης στα καλύτερά της.
Στην Αρχαία Φιγάλεια υπήρχε ένας παραπόταμος της Νέδας ονομαζόμενος Λύμαξ (οι σημερινοί ντόπιοι τον λένε Λυμάκα το ρυάκι από κοντά στο χωριό Δραγώγι). Το όνομα του παραποτάμου προέρχεται από τη Μυθολογία. Όταν οι νύμφες έκαναν στη Ρέα καθαρμούς μετά τη γέννηση του Δία πέταξαν εκεί τα λύματα του εξιλασμού. Κοντά στο σημείο που ο Λυμάκας ενώνεται με τη Νέδα βρισκόταν τότε το ιερό της Ευρυνόμης, απρόσιτο και πνιγμένο στα κυπαρίσσια. Το ιερό άνοιγε μία φορά το χρόνο και το άγαλμα της Ευρυνόμης ήταν ξύλινο, δεμένο με χρυσές αλυσίδες, και παρίστανε γυναίκα ακάλυπτη μέχρι τη μέση που από τη μέση και κάτω είχε ουρά ψαριού, αφού η Ευρυνόμη ήταν κόρη του Ωκεανού.
